VV06 cover 600
September 2026

Weg met de monotonie

Column Harm Valk

29 01

Heeft u zich wel eens gerealiseerd hoe saai het ideale binnenklimaat is? Als we alles tot in de puntjes en volgens de normen ontwerpen, realiseren en inregelen? Zoals een weiland met Engels raaigras. Het ziet er groen uit, maar is uit het oogpunt van milieuwaarden en ecologie feitelijk een woestijn; ‘groen asfalt’ zeggen de biologen.

Zoiets doen we met het binnenklimaat ook. Altijd en overal een temperatuur waarvan we geleerd hebben dat die ideaal is, geen hinder door tocht, geen verschil tussen de seizoenen anders dan een verschillende setpoint voor verwarmings- of koelbedrijf. Saai en monotoon. Alsof je elke dag hetzelfde heerlijke eten voorgeschoteld krijgt. Dat gaat echt vervelen en verliest zijn waarde, ondanks kwalitatief hoogwaardige ingrediënten en een prima kok.
Toch doen we dat met het binnenklimaat ook als we niet opletten. Vanuit de allerbeste bedoelingen, daarover geen twijfel. Maar mensen zijn gebaat bij afwisseling. Onze zintuigen gaan op scherp bij verschillen, beweging, verandering. We blijven fitter als we gedurende een dag verschillen in temperatuur ervaren, als we kunnen kiezen of kunnen bijregelen, afhankelijk van wie we zijn of wat we doen. Als we op vakantie zijn, doen we het als -vanzelf: soms een tijdje in de zon, dan weer even in de schaduw. -
Soms zoeken we zelfs voor plezier en ontspanning omstandigheden op die verre van ideaal lijken te zijn. Een strandwandeling op een stormachtige herfstdag bijvoorbeeld. Maar wat ruimt je hoofd ervan op en wat smaakt de chocolademelk daarna lekker.

Ik pleit dus voor een binnenklimaat met afwisseling. Daarmee bedoel ik niet dat we maar moeten afwachten of het werkt. Het mag geen smoes worden voor slechte installaties, onvoldoende onderhoud of voor facility management dat doof is voor comfortklachten. Maar een setpoint dat het seizoen, of zelfs het weer, wat meer volgt. Buiten heter, dan binnen ook iets minder koel. Bovendien pleit ik voor verschillende zones binnen een gebouw. Moeten we echt alles klimatiseren? Natuurlijk, we moeten geen energie gaan vermorsen, dus we blijven gebruik maken van thermische massa en spelen in op invallende zon. Maar ik ben benieuwd naar een PvE dat verschillen concreet maakt, die met grotere marges werkt. Ik ben ook benieuwd naar de reacties van gebruikers en beheerders. Vanzelfsprekend maak je de keuzes in overleg met hen.

Het mag dus in het binnenklimaat best wat afwisselender. Met keuzemogelijkheid voor eindgebruikers, merkbare verschillen tussen zones in een gebouw, invloed van buiten en verschillen met de seizoenen. Laten we de monotonie doorbreken, met verstand en in overleg. U zult verbaasd zijn over het resultaat

Harm Valk, senior adviseur en partner Nieman Raadgevende Ingenieurs

Meer weten over innovatieve technieken en ontwikkelingen?
Meld u dan nu aan voor onze gratis nieuwsbrief