Omslag VV04 600
12 mei 2021

Drinkwater mogelijk vervuild door bodemenergiesystemen

warmtepomp-plaatsen

Het diepe grondwater in Nederland loopt het risico vervuild te raken door boringen voor bodemenergie. Daarvoor waarschuwt de Inspectie Leefomgeving en Transport in een zogenaamde signaalrapportage. In een reactie schrijft de branchevereniging Bodemenergie dat het aantal afwijkingen van het boorprotocol sinds 2018 al sterk is gedaald, maar dat zij de conclusie onderschrijft dat verdere verbeteringen noodzakelijk zijn.

Warmtepompen die hun energie halen uit open of gesloten bronsystemen kunnen de oorzaak zijn voor vervuiling van het grondwater als boorbedrijven onzorgvuldig zijn bij het boren van deze systemen en het afdichten van de boorgaten. Dat concludeert het ILT in haar laatste signaalrapportage. Adequate controle op de boorwerkzaamheden ontbreekt.

Slechte naleving normen

Een zorgelijke conclusie omdat naar verwachting over 30 jaar tot 30 procent van de gebouwen bodemenergie zullen gebruiken in plaats van gas. Drie jaar geleden wees de ILT er al op dat de eisen voor het aanleggen van bodemenergiesystemen slecht worden nageleefd. Er waren toen al rond de vijftigduizend systemen in werking. Een jaar later inspecteerde de ILT steekproefsgewijs een deel van de tienduizend nieuwe boringen voor zogeheten gesloten bodemenergiesystemen en constateerde in driekwart opnieuw afwijkingen van de normen.

Flinke stappen

In een reactie schrijft de brancheorganisatie Bodemenergie dat als de ILT vaststelt dat boorbedrijven protocollen niet altijd naleven, daar wat aan gedaan moet worden. De brancheorganisatie meent echter dat haar leden in de afgelopen jaren al flinke stappen hebben gezet. ‘Het signaalrapport van de ILT blikt terug op de periode 2016 – 2018. Daarop zijn in samenspraak maatregelen genomen voor verbetering. Met resultaat’, zo schrijft de brancheorganisatie. ‘In vijf jaar tijd zijn afwijkingen van het protocol meer dan gehalveerd met in 2019 gemiddeld minder dan een halve afwijking per certificaathouder in bijna driehonderd audits. De positieve trend is ook te zien in regionale inspecties. Zo rapporteerde bijvoorbeeld de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant een daling van 49% (28 overtredingen bij 57 inspecties) in 2019 naar 11% (3 overtredingen bij 26 inspecties) in 2020.

Afvullen boorgaten

Branchevereniging Bodemenergie onderschrijft de conclusies uit het signaalrapport dat verdere verbetering mogelijk en nodig is. ‘Wij zijn benieuwd naar de nieuwste inzichten van ILT en bieden aan om kennis te nemen van de onderliggende aantallen en aard van de constateringen vanaf 2020.

Specifiek voor het afdichten van bodemlagen en het afvullen van boorgaten, een belangrijk aandachtspunt van het signaalrapport, wordt door de branche onderzoek gedaan naar materialen en de wijze van aanvullen. ‘Wij zullen daaraan blijven werken. Zoals wij dat bijvoorbeeld over grout als afvulmateriaal al geruime tijd doen samen met Certificerende Instellingen, leveranciers, de drinkwatersector en de overheden’, aldus de brancheorganisatie.

Brancheorganisatie Bodemenerbie

Het doel van de brancheorganisatie is om milieuvriendelijke, energiebesparende en duurzame toepassingen van bodemenergie te ontwikkelen, te bevorderen en te optimaliseren. Er zijn 76 bedrijven aangesloten als lid